Een Verklaring Omtrent het Gedrag (afkorting: VOG) is een verklaring waaruit blijkt dat het gedrag in het verleden van een persoon geen bezwaar vormt voor het vervullen van een specifieke taak of functie in de samenleving. Voorbeelden van dergelijke taken en functies zijn: docent, politieagent, gastouder, taxichauffeur, advocaat, notaris, accountant, enzovoort. In de meeste gevallen zal een VOG dus moeten worden aangevraagd voor een (nieuwe) baan. Een VOG kan worden aangevraagd via de gemeente, op het internet of bij Justis. Bij welke instantie de VOG dient te worden aangevraagd, is afhankelijk van de specifieke situatie waarvoor de VOG nodig is en of de aanvrager staat ingeschreven in de Basisregistratie Personen (BRP). Zo kan een VOG slechts via het internet worden aangevraagd als de aanvraag wordt gestart door de (toekomstig) werkgever van de aanvrager. Daarnaast kan een VOG niet via de gemeente worden aangevraagd, indien de aanvrager niet staat ingeschreven in het BPR, zodat in dat geval enkel en alleen bij Justis een VOG kan worden aangevraagd.
Justis is de instantie die in alle gevallen onderzoek doet naar het justitiële verleden van de aanvrager en namens de staatssecretaris van Justitie beslist of er wel of geen VOG wordt afgegeven. Een VOG kan worden afgegeven aan zowel natuurlijke personen (mensen) als rechtspersonen (ondernemingen/organisaties), indien de aanvrager binnen vier jaar voorafgaand aan de aanvraag geen strafbaar feit heeft gepleegd dat relevant is voor de desbetreffende positie of functie waarvoor u de VOG nodig heeft. Hierbij is het strafblad van de aanvrager (justitiële documentatie) van evident belang. Het is voor een aanvrager dan ook mogelijk om inzage te krijgen in zijn strafrechtelijk verleden, alvorens de VOG wordt aangevraagd. Hetgeen wel of niet op het strafblad wordt vermeld, wordt besproken onder ‘Misdrijf en overtreding’ op onze website. Gevolgen van een of meerdere registraties op het strafblad kunnen dan ook vergaand zijn, zodanig dat de afgifte van de VOG door Justis kan worden geweigerd.
Voordat de afgifte van een VOG zal worden geweigerd, wordt de aanvrager in de gelegenheid gesteld te reageren op dit voornemen. Als ook de reactie op de weigering van de aanvrager wordt afgewezen, wordt de beslissing van Justis tot weigering van afgifte van de VOG definitief. Tegen dit besluit kan vervolgens officieel bezwaar worden aangetekend. Als ook dit bezwaarschrift van de hand wordt gewezen, kan in beroep worden gegaan bij de rechter. Het verdient derhalve aanbeveling om u al vanaf het begin van de aanvraagprocedure van de VOG te laten bijstaan door een advocaat.